طنز در افق شعر انقلاب
مقاله پژوهشی «طنز در افق شعر انقلاب» به قلم تیمور غلامی، با روش توصیفی-تحلیلی به کالبدشکافی سازوکارهای زبانی و شگردهای بلاغی طنز انتقادی در آثار شاعرانی چون علیرضا قزوه، سید حسن حسینی، علی موسوی گرمارودی و عبدالرضا رضایینیا میپردازد.
این پژوهش ضمن تفکیک طنز اصیل از گونههای فروتر (هجو، هزل و لطیفه)، نشان میدهد که کارآمدترین فرم طنز در شعر متعهد زمانی شکل میگیرد که با ایجاز، پارادوکس و پیوند با تراژدی همراه شود؛ در مقابل، تقلیل طنز به هجوهای یکجانبه و شعارزدگی سیاسی، بزرگترین آفت کیفیت ادبی این آثار بهشمار میرود.
طنز در افق شعر انقلاب
محل انتشار: شعر
سال انتشار: 1386
نویسنده مقاله: تیمور غلامی
چکیده مقاله: تحولات بنیادین اجتماعی و وضعیتهای بحرانی ناشی از جنگ، همواره با آشکارسازی تناقضهای واقعیت، بستری مستعد برای زایش و دگرگونی فرمهای ادبی، بهویژه طنز انتقادی، فراهم میآورند؛ با این حال، مرز میان طنز اصیل با گونههای فروتر چون هجو، هزل و لطیفه در شعر انقلاب همواره با ابهام و چالشهای نظری همراه بوده است.
پژوهش حاضر به واکاوی ماهیت، کارکرد و دگرگونیهای زیباییشناختی طنز در شعر متعهد انقلاب اسلامی میپردازد و نسبت آن را با مؤلفههایی چون سیاست، ایدئولوژی و زبان ارزیابی میکند.
با اتکا به روش توصیفی–تحلیلی و نقد متنی نمونههایی از سرودهها و آثار علیرضا قزوه، سید حسن حسینی، علی موسوی گرمارودی و عبدالرضا رضایینیا، نشان داده میشود که کارآمدترین فرم طنز در این جریان ادبی زمانی شکل میگیرد که با ایجاز، شگردهای تناقضنما و پیوند طنز با تراژدی همراه شود.
یافتهها حاکی از آن است که طنز شعر انقلاب هرگاه از خطابه، پند مستقیم و شعارزدگی سیاسی فاصله گرفته و به زبان تصویری و تأملات حکمی روی آورده، به ماندگاری هنری دست یافته است؛ در مقابل، تقلیل طنز به هجوهای یکجانبه و گزارشگونگی زبانی، بزرگترین آفت کیفیت ادبی و عمق انتقادی این آثار بهشمار میرود.
برای خواندن و دریافت مقاله کلیک کنید و با مراجعه به متن کامل آن، با دیدگاهها و یافتههای نویسنده «طنز در افق شعر انقلاب» بیشتر آشنا شوید.
پایان
سایر مقالات دفتر طنز را بخوانید



