فیلم سینمایی کفایت مذاکرات و ایده های نامنسجم
نویسنده: علی ملکشاهی مقدم
فیلم سینمایی کفایت مذاکرات به کارگردانی سهیل موفق و تهیه‌کنندگی ابراهیم عامریان، یکی از بزرگترین شگفتی‌های جشنواره فیلم فجر در سال 1403 بود.
منتقدین و مخاطبان منتظر بودند ببینند این فیلم کمدی چه داشته که در جشنواره پذیرفته شده است، اما این شگفتی با دیدن فیلم در نطفه خفه شد و همگی اذعان داشتند که فارغ از برخی نکات مثبت فیلم، جای آن در جشنواره نبوده است.
فیلم سینمایی کفایت مذاکرات که به تازگی اکران سراسری شده، چهارمین اثر سینمایی سهیل موفق است که فیلم خانوم والده را نیز در صف اکران دارد.
سهیل موفق طی سالیان اخیر، بین دو حوزه کودک و نوجوان و کمدی در رفت و آمد بوده و این بار هم به حمزه صالحی به عنوان فیلمنامه‌نویس کفایت نموده است.
فیلمنامه کفایت مذاکرات بیش از آن‌که یک روایت منسجم و ساختاریافته باشد، مجموعه‌ای از ایده‌های نامنسجم است که هر کدام می‌توانستند در قالب فیلمی مستقل جان بگیرند، اما اینجا به هم‌افزایی لازم دست پیدا نمی‌کنند.
فیلم سینمایی کفایت مذاکرات
فیلم با دیپورت شدن کاراکتر محسن کیایی از ترکیه و ورود او به خانه خواهرش آغاز می‌شود، نقطه‌ای که می‌تواند شروع یک بحران خانوادگی و اجتماعی باشد، اما کفایت مذاکرات به جای تکیه بر یک خط داستانی مشخص، تلاش می‌کند مجموعه‌ای از مشکلات اقتصادی، اخلاقی و خانوادگی را طرح نماید و در ادامه حتی سری به رحم اجاره‌ای نیز می‌زند و بی‌شک اگر زمان‌بندی فیلم اجازه می‌داد، به حیطه‌های دیگری نیز ورود می‌کرد!
همین موضوع باعث می‌شود تنش‌هایی که ناشی از ورود محسن کیایی به زندگی زوج مهران غفوریان و رویا میرعلمی است، به جای عمیق‌تر شدن، به سمت موقعیت‌های فرعی کشیده شود و در انتها مخاطب متوجه نشود با چه کانون داستانی رو‌به‌رو بوده است.
فیلمنامه حمزه صالحی بسان جزایر پراکنده، پر از موقعیت‌های کمدی جذاب است و در اینجاست که نهایتا مشابه آیتم‌های کمدی می‌شود. این آیتم‌ها به شکل جداگانه تماشایی هستند، اما مشکل جایی پیدا می‌شود که زمانی که آیتم‌ها کنار هم قرار می‌گیرند، یک کل معنی‌دار ساخته نمی‌شود.
صالحی به عنوان یکی از سلاطین شوخی‌نویسی سینمای کمدی ایران، نمی‌تواند یک روایت کمدی سر و شکل‌دار بسازد و تنها با شوخی‌نویسی مخاطب را سرگرم می‌نماید که این خود برای یک نویسنده تازه‌کار هنر بزرگی محسوب می‌شود، اما برای نویسنده‌ای که نزدیک به بیست سال است به شکل حرفهای می‌نویسد، نشان از ضعف دارد.
فیلمنامه ضعیف سبب شده، روابط علت و معلولی دچار لنگش شود و در پایان به دلیل پریشانی روایت، فیلم زمین‌گیر گردد. همین مورد در زمینه درون‌مایه فیلم هم مشاهده می‌شود و در انتها بیننده حس می‌کند فیلم می‌خواسته حرفهای زیادی بزند، اما هیچ‌کدام را بطور کامل بیان نمی‌کند.
سهیل موفق توانسته با کارگردانی خود تا حدی این تشتت در روایت را جمع نماید. موفق با بازی‌گردانی نسبتا قابل قبول خود، خصوصا در زمینه مهران غفوریان و با طراحی دقیق صحنه‌های خانوادگی به نحوی که تنش‌ها واقعی جلوه کنند، به سیاق نام خانوادگی خود موفق عمل کرده است.
اما متاسفانه تدوین، نتوانسته شکاف‌های روایی فیلمنامه را پنهان کند و حتی در برخی لحظات آن را آشکارتر نموده است. برای نمونه، کات‌های دیرهنگام در صحنه‌های خانوادگی، کمدی را از ریتم انداخته و گاه انتقال یا ترانزیشن ناگهانی از فضای کمدی به جدی، انسجام لحن را از بین برده است.
فیلمبرداری فیلم سینمایی کفایت مذاکرات نیز در خدمت واقع‌گرایی روزمره قرار دارد و قاب‌ها، نورپردازی و حرکات دوربین کاملا محافظه‌کارانه طراحی شده‌اند و به جای زیبایی بصری، بر کارکرد روایی تکیه دارند.
در پایان، کفایت مذاکرات فیلمی است که تماشاگر را با شوخی‌هایش سرگرم می‌کند، اما ضعف در ستون فقرات روایت، تشتت فیلمنامه و پرداختن به معضلات اجتماعی گوناگون، سبب شده فیلم در حد یک کمدی بازاری باقی بماند و نتواند به کار سطح بالایی بدل شود.
پایان
سایر نقدهای فیلم کفایت مذاکرات را بخوانید
