به سوي طنز اجتماعي مي‌رويم | گفتگو با رويا صدر

 

شعر طنز بيشتر مخاطب دارد يا نثر طنز و مخاطب کدام يک را بيشتر ترجيح مي دهد؟
جرياناتي در شعرطنز امروز مي بينيم،به ويژه در دهه اخير،ساختار شکني در موضوع و قالب و نحوه و نوع واژگان بکار رفته که به زبان نسل جديد نزديک شده و در عين حال به قالب هاي شعري وفادار بوده است .
ساختار شکني هاي صورت گرفته در اين جريانات که بيشتر آنرا در جلسات شعر طنز مي بينيم ،با نو آوري در سوژه و استفاده از واژگان همراه است.اما به صورت کلي تر در اين جلسات  ،بيشتر اقبال به شعر هايي است که در آنها واژگان امروزي تر بکار رفته شده و يا از خطوط قرمز عبور کرده اند که آن را نمي توان نو آوري خواند.
اما نثر ؛روزنامه ها خيلي دست به عصا راه مي روند و امکان تجلي نو آوري در نثر به شکل مطلوب و جود ندارد در نتيجه نثر عقب نگه داشته مي شود و امکان رقابت محدود تر مي شود. و عملاً باعث مي شود که نثر ،پيشرفت چنداني نداشته باشد.
از طرفي عوام زدگي و جواب به آن نوع از نياز مخاطب که پيشتر گفته شد جريان شعر طنز را شکل ميدهد و اين آفت بزرگي است که شاعر در پي مخاطب حرکت کند.

جايگاه طنز وبلاگي کجاست و طنز وبلاگي مي تواند طنز را از اين بحران برهاند؟
بحث طنز وبلاگي،بحث گسترده اي است. ولي در مجموع در نشريات فرصت و امکان بيشتري براي کار بر روي اثر وجود دارد و مخاطب با توجه بيشتري اثر را مي خواند. در وبلاگستان اين مسئله قرباني سرعت مي شود و اين ،روي سطح مطلب ارائه شده موثر است که به نوب? خود سطح انتظار مخاطب را نيز پائين مي آورد.ولي به علت فضاي آزاد و باز اينترنت و محدوديتهاي موجود در نشريات، مردم بيشتر در برخورد با مسائل روز ،از طريق اينترنت موضوع را دنبال مي کنند تا رسانه هاي رسمي که اين امر به علت تکثر و آزادي بي قيد و شرط و هدايت نايافتگي مطالب ارائه شده در اينترنت مي تواند منشا پايين آمدن سطح انتظار و سليق? مخاطب نسبت به مطلب طنز باشد.  درعين حال وبلاگستان زمينه اي را فراهم کرده که نوآوري هايي متناسب با  نياز روز و زبان مخاطب اتفاق بيافتد وقالب هايي رشد کنند مثلاً کوتاه نويسي وارائ? آثار ميني مال در پاسخ به سرعت عصر ارتباطات .يعني ما امروز شاهد رشد و توسع? طنز در ساي? بسط دموکراسي ديجيتالي هستيم،هر چند اين حرکت،باعث بروز آشفتگيهايي در طنز و محدود? آن نيز شده است.
نظر شما راجع به طنزنويسان جوان چيست، طنزنويساني که تازه وارد دنياي طنز مي شوند توانايي اين را دارند که يک اتفاق در اين حوزه بياندازند و يا اين ها نياز به آموزش دارند؟
من در کل به آموزش در طنز قايل نيستم .يعني فکر نمي کنم طنزنويسي را بشود در کلاس آموزش داد .نوشتن طنز بيشتر از اين که اکتسابي باشد،امري ذاتي در هنرمند است.ولي فکر مي کنم کلاسهاي طنز مي توانند به علاقمندان کمک کنند که به نگاه و تلقي درستي از طنز برسند و بتوانند نگاهي تحليلي نسبت به آن و آثار طنز آميز داشته باشند.
در مورد طنزنويسان جوان براي نظر دادن هنوز زود است من وقتي وارد حوزه طنز شدم و در گل آقا مشغول به کار شدم فضا و حريم ها مشخص بود،محدود? طنز و نياز و زبان مخاطب برايمان تعريف شده و مشخص بود.در مجموع محدود? کار روشن بود ولي الآن بسط نفوذ اينترنت و پيچيدگي فضاي سياسي جامعه و ابهامات بي شمار کار را براي نسل جديد سخت کرده است ؛ اما خوب ويژگي جوان ها اين است که به  دنبال راه هاي جديد مي گردند نسل جديد نسل پي گيري است. مباحث نظري طنز را دنبال مي کند و جستجوگر است و در ساي? اين امر بي شک راههاي نويي را براي برون رفت از تنگناها مي تواند پيدا کند.

من احساس مي کنم طنز دوره ما به سمت طنز اجتماعي مي رود نظر شما چيست؟
نسل ما يک نسل آرمان خواه بوده و اين کم شدن آرمان ها در نسل جديد سمت و سويي متفاوت  به آثار طنز آنها داده است وآن را به سمت و سوي  طنز اجتماعي مي برد .

طنز در نسل جديد چه تغيير و تفاوتي با نسل قديم دارد؟
خوب “نسل قديم”اصطلاح عامي است که يک باز? زماني گسترده و چند نسل را شامل مي شود.ولي اگر منظورتلن اين است که طنز در نسل جديد و نسل پيش از آن چه تفاوتي دارد،مهمترين تفاوتش به نظرم اين است که الآن يک جور از هم گسيختگي و (با ديد مثبت اگر بخواهيم نگاه کنيم)تکثر در جريان طنز اين نسل ديده مي شود.”طنزگل آقايي”جريان مهم طنز دوره اي بود که ما شروع به نوشتن کرديم.الآن  جريان واحدي در طنزنويسي وجود ندارد که سايه سنگين خود را بر روي طنز بياندازد .مضافاً اينکه زبان نسل جديد با طنز آميخته شده است و آزمايش گري در طنز بيشتر شده است ورويکرد نشريات(بخصوص جوان پسند )به طنز بسيار بيشتر از زمان ماست.  اين خود به خود منتهي مي شود به اينکه راه ها و سبک هاي جديدي در طنز آزمايش شود. سرسري گرفتن طنز نيز در خيلي زمينه ها بيشتر شده و افراد فکر مي کنند مي توانند در هر قالبي قلم بزنند و آشفته بازاري ايجاد شده است.


نظر شما در زمين? جشنواره هاي طنز و جشنوار? طنز مکتوب چيست؟

از اين نظر که در هر حال بخشي از آثار طنز محک بخورند و زمينه اي براي رقابت ايجاد شود و چند صباحي طنز و طنز نويسي ،جايگاهي در ستون اخبار فرهنگي – هنري رسانه ها و نشريات پيدا کند، خوب است ولي در عين حال،در يک نگاه کلي به نظر مي رسداگر داوري ها دقيق نباشد يا خداي ناکرده پارامترهايي بجز قوت و ضعف آثار ارائه شده در نتيج? داوري موثر باشد،باعث دلسردي و نيز سردرگمي جوانان طنزنويس مي شود و در نهايت اين جشنواره يا مسابقه يا هر چيز که اسمش را مي گذاريد،در سطح يک حرکت فرماليستي و بي اثر مي ماند و چه بسا اثر مخرب بگذارد.چون در هر حال نوعي ارزش گذاري والگوسازي از جهت ترسيم خط مشي براي نگارش طنز از طريق محک زدن آثار بشمار مي آيد.در زمين? جشنوار? طنز مکتوب به طور خاص نمي توانم نظر بدهم چون يک دوره داور بودم و دو دور? اخير نبودم و از کم و کيف داوري ها بي خبرم.ولي در هر حال اميدوارم که همه موفق باشند…(از اين بي خاصيت تر نمي شود موضع گيري کرد!)

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


The reCAPTCHA verification period has expired. Please reload the page.

به بالا بروید